Harm Lagaay

select your language

VINTAGE PORSCHE
home

Tranen om de teloorgang van de
echte, luchtgekoelde Porsche...

Das Maß aller Dinge

De Porsche 356 maakte vanaf 1950 een gestadige evolutie door. Komenda's ontwerp zou het 15 jaar lang volhouden.
De auto werd jaar na jaar beter, maar de constructeurs bleven trouw aan de schitterende vorm en het unieke concept.

De carrière van de 911 (1963) duurt nog veel langer. In 2003 bestond die al 40 jaar en in 2013 wordt het 50-jarig jubileum
gevierd. Maar is het feit dat men de motor nog steeds achterin hangt voldoende rechtvaardiging om de huidige maaksels
uit Zuffenhausen te blijven noemen naar de creatie van de professor en zijn geniale team, das Maß aller Dinge, dè 911?

Laten we eens kijken naar wat door kenners wordt beschouwd als de meest fantastische Porsche ooit. Ook ik breng graag mijn stem uit op de '73er Carrera RS met een gewicht van 975 kg en een vermogen van 210 PK uit 2.7 liter. De auto die perfecte stuurmanskunst tot zijn recht laat komen en die geklungel genadeloos afstraft. De Carrera RS was het resultaat van slechts 10 jaar 911 evolutie en geldt als hèt ultieme rij-ijzer.

210 PK en minder dan 1000 kg. Alles wat daarna kwam was overbodig...
Een originele is te kostbaar, maar ik laat momenteel een kloon bouwen.
Na de '73er RS volgde nog tien jaar evolutie. En nóg tien jaar. En nóg eens 10 jaar. Tot 1989 was men heel erg trouw gebleven aan Ferry's concept. Maar in modeljaar 1990 werd flink wat water bij de wijn gedaan. De 911 werd dikker, zwaarder, kreeg ABS, stuurbekrachtiging en een koppeling die ook door dames kon worden ingetrapt. En er kwam geluidsisolatie (waarom in godsnaam?) rond de motor. De niet kinderachtige 3.2 liter inhoud werd vergroot naar 3.6 liter wat slechts 19 PK extra opleverde, maar vooral veel extra koppel. Dus men kon wat luier schakelen. In 1993 werden de koplampen wat vlakker gelegd en stilaan verloor de 911 zijn karakteristieke lijnen. Radicaal anders werd het echter in 1996, want de 911 moest 'met zijn tijd mee'. Dat leidde tot de 996: een watergekoelde, comfortabele en stille(re) reisauto.

Het betere is de vijand van het goede

Zo evolueerde de eigenzinnige en spannende volbloed sportwagen van weleer tot een uithangbord voor het banksaldo. Dat voornamelijk moet oproepen tot de twee klassieke vragen wat kost 'ie? en hoe hard gaat 'ie? Nou, dik over de 300 km/uur! Waar men dat wil doen? Op de A13 bij Schiebroek? De ware liefhebber met een beetje gevoel voor traditie laat zich niet gek maken door deze overkill maar blijft trouw aan het concept van de luchtgekoelde 911. Want die beleving daarvan is uniek. Het speciale geluid van die 100.000 Watt stofzuiger in je nek en dat heerlijke unieke karakter. Het natikken van het blok en de warmtewisselaars nadat je de motor hebt afgezet. Ik ben al vanaf 1964 verslingerd aan de 911, waarvan het ontwerp zo mooi was dat het vrijwel ongewijzigd 25 jaar mee kon. Daar kunnen de nieuwste 911 modellen toch niet aan tippen? Want die gaan na enige jaren alweer op de schop. Omdat ik met de ouderwetsche Porsches ben opgegroeid zit die oer-911 in mijn genen en het valt niet mee om dat gevoel over te brengen aan mensen die alleen maar oog lijken te hebben voor nieuwer, breder, sneller, beter. Het betere is de vijand van het goede, dus doe mij maar gewoon een echte luchtgekoelde 911! Eentje met die mooie pure vorm van voor '89, zonder stuurbekrachtiging, ABS, ESP, automaat, airco, etc. Kortom, zo'n vinnige lichtgewicht die van zichzelf mooi klinkt, zonder de akoestische kunstgrepen die tegenwoordig nodig zijn om uit de smeuïge watergekoelde motoren het nepgeluid te genereren waar autojournalisten zo opgewonden van raken omdat ze er de 'echte' 911 sound in herkennen. Gekker moet het niet worden. Want voor veel minder geld heb je toch gewoon een 'echte'?

Dan bedoel ik zo'n 3.2 Carrera. De driver's car waar je nog lef, stuurmanskunst en spierballen voor nodig hebt. Die ruim voldoende heeft aan 230 PK om lekker te kunnen vegen en vliegen te doden met de zijkant. klik hier Als ik comfortabel transport zoek pak ik wel mijn Audi met automaat.

Juist die pure sportwagenbeleving wordt steeds belangrijker in een wereld waar je toch niet meer extreem snel mag - en kunt - rijden. Momenteel wordt het hele Europese wegennet opgetuigd met trajectcontrole. Maximumsnelheid 100 km en pakkans 100%. Maar Wendelin Wiedeking lijkt er van uit te gaan dat dit vanzelf wel weer overgaat en daarom gooit hij de linker rijstroken ijskoud vol met nog meer PK's. Jaar na jaar steeds meer cilinderinhoud. Steeds meer vermogen. Steeds meer topsnelheid.

Meer luxe...
...meer gewicht
meer vermogen!
Nu is Herr doktor Wiedeking van huis uit econoom en ook nog een hele goede. Het aandeel Porsche AG heeft er nog nooit zo florissant bijgestaan. Als ik het er voor het zeggen had gehad, dan was Porsche AG in de jaren '90 al lang ter ziele gegaan. Maar Elvis is toch ook dood? En dat is toch ook beter zo? Voortlevend als The King is hij een stuk beter af, ook al zat de zaal in Las Vegas elke avond stampvol om de vadsige kermisattractie te aanschouwen die hij op het laatst was. Totdat hij - zwaar aan de drugs - stikte in zijn eigen kots...

De geschiedenis leert ons dat het beter is te stoppen op het hoogtepunt.
Bij sportwagens moet men het niet zoeken in zoveel mogelijk vermogen, maar in zo min mogelijk gewicht! En vooral onnodige franje weglaten, dat is de eerste winst. In 5 seconden naar de 100? Gewicht weglaten. Hard de bocht door? Gewicht weglaten. Korte remweg? Gewicht weglaten. Was het in de jaren '50 niet de strategie van stroomlijn, gecombineerd met gewichtsbesparing, waarmee Porsche faam maakte? Helaas heeft het huidige Porsche management deze 'light weight' filosofie al lang overboord gekieperd.

Gelukkig zijn de luchtgekoelde 911's uit de tijd van Ferry Porsche zo goed geconstrueerd, dat de meeste van alle geproduceerde exemplaren nog steeds rondrijden. Er zijn er dus nog altijd zat te vinden. Wist u trouwens dat de professor zijn laatste adem uitblies op het moment dat de laatste luchtgekoelde 911 in het voorjaar van 1998 van de band liep?

De uitbundige verkoop (what crisis?) van nieuwe Porsches heeft als voordeel dat het steeds gemakkelijker wordt om je een beetje te onderscheiden. Want een klassieke Porsche is niet alleen een goede, maar vooral een leuke investering. Luister maar eens naar de muziek van een 2.2 S of 2.4 S uit de periode '69 - '73, de gouden tijd van vòòr de oliecrisis. De tijd dat sex nog veilig was en racen gevaarlijk...

Het is veelzeggend, dat de waarde van luchtgekoelde 911's op dit moment met sprongen stijgt, en dat geldt het sterkst voor de pure 3.2 modellen uit de laatste bouwjaren tot '89. Met die goede G50 versnellingbak. Wat een verschil met tien jaar terug, toen deze auto's voor heel schappelijke prijzen te koop stonden, want 'nieuw' was immers troef. Maar het is zoals met de meeste dingen in je leven: je waardeert ze pas als ze zijn weggevallen.

Is de pure 911 uiteindelijk toch het leukst?

I agree. A Porsche can easily do without water...

Er gaan sterke geruchten dat Porsche in navolging van het succes van de new Mini en de new Fiat 500 ook zal komen met een retromodel. Dat kan natuurlijk niet de 'new' 911 zijn, maar het wordt een lichte sportwagen met achterin een 2 liter 4 cilinder boxermotor. De naam voor deze auto: New Porsche 356... De 356 is één van de allermooiste auto's aller tijden met nog steeds miljoenen fans, dus het zou geweldig zijn om dit 'merk' 356 nieuw leven in te blazen. Stel je een 356 voor zonder bumpers. Het perfecte uitgangspunt voor de new 356 met kreukelzones.

Na alle dwalingen lijkt men in Zuffenhausen weer op het juiste spoor te komen. Nu nog de luchtkoeling terug...
Ik ben benieuwd naar de toekomstige verrichtingen van Michael Mauer, de opvolger van Lagaay die ze bij Saab weg hebben gehaald. Mauer is een bijzondere man, die de triathlon schijnt te doen als een ochtendwandelingetje. Hopelijk zal hij zijn inspiratie voor de toekomstige 911 niet buitenshuis zoeken, maar daar waar het huizenhoog voor het opscheppen ligt, namelijk binnen het eigen concern. En Mauer gaat hopelijk ook eens even op de koffie bij de familie Komenda, waarvan papa de 911 heeft ontworpen. Butzi is - met hulp van de Porsche PR machine - met de eer gaan strijken, maar de waarheid ligt toch iets anders. Zie wie was nu echt de ontwerper van de 911?

Vijftien jaar nadat Porsche bijna was afgegleden naar een faillisement (de liquiditeitsreserve slonk in 1992 zienderogen) staat het concern er thans florissant voor. Dat is grotendeels te danken aan de Boxter en aan de Cayenne. Die gepimpte Touareg moeten we maar dulden, want hij brengt veel geld in het laatje. Inkomsten, die borg staan voor de continuiteit van de 911, waarvan vaststaat dat het huidige - al niet meer te evenaren - record in 2013 op 50 jaar zal worden gesteld.

De professor zij geloofd en geprezen...

...en wij danken hem dat hij de wereld
heeft verrijkt met zoveel schoonheid.